شناسایی و مفهوم‌پردازی پیامدهای تفکر استراتژیک

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت استراتژیک، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 استاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.(نویسنده مسئول)

3 استاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

4 استاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

چکیده

تفکر استراتژیک به عنوان یک شایستگی محوری، لازمه بقا در محیط متلاطم و جهانی امروزی می‌باشد. لیکن علی‌رغم اجماع بر نقش بسزای تفکر استراتژیک در تحقق هدف های سازمانی، اغلب محققان این حوزه بر تبیین ماهیت و عوامل تاثیرگذار بر این نوع از تفکر تمرکز کرده و مطالعاتی که به تبیین نتایج و پیامدهای تفکر استراتژیک پرداخته باشند،از نظر تعدادو نگاه کلان به موضوع ‌اندکند. هدف این پژوهش شناسائی ومفهوم پردازی به منظور طراحی  مدلی برای تبیین پیامدهای تفکر استراتژیک است. در این مطالعه از استراتژی نظریه داده بنیاد چندگانه(MGT)، استفاده می شود. تحلیل داده‌های حاصل از مرور نظام‌مند مطالعات مرتبط در بازه زمانی 40 سال اخیر و مصاحبه با 27 نفر از خبرگان که با ترکیب روش‌های نمونه‌گیری هدفمند و گلوله‌برفی انتخاب شدند؛ منجر به توسعه مدلی شد که پیامدهای تفکر استراتژیک را در قالب سه گروه «توسعه ‌ظرفیت‌های سازمان»، «کسب نتایج مالی پایدار» و «بهبود جایگاه سازمان در محیط» مفهوم‌پردازی می‌کند. به منظور اعتبارسنجی نتایج و همچنین ارزیابی مدل از منظر «قابل فهم بودن»، «جامع بودن»، «کاربردی بودن» و «نوآوری»؛ طی دو مرحله متوالی به نظرسنجی از خبرگان پرداخته شد که نتایج این نظرسنجی‌ها نیز نشان از اعتبار نتایج اکتسابی و مناسب ارزیابی شدن مدل نهایی با توجه به چهار معیار مذکور دارد. 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identification and Conceptualization of the Consequences of Strategic Thinking

نویسندگان [English]

  • Ali Bayazi Tahraband 1
  • Asadollah Kordnaeij 2
  • Seyyed Hamid Khodadad Hossaini 3
  • Hassan Danaeifard 4
1 Ph.D. student of strategic management, Faculty of Management and Economics, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran. e-mail: ali.bayazi.61@gmail.com
2 Professor, Faculty of Management and Economics, Tarbiat Modares University,Tehran, Iran. e-mail: naeij@modares.ac.ir
3 Professor, Faculty of Management and Economics, Tarbiat Modares University,Tehran, Iran. e-mail: khodadad@modares.ac.ir
4 Professor, Faculty of Management and Economics, Tarbiat Modares University,Tehran, Iran. e-mail: hdanaee@modares.ac.ir
چکیده [English]

Strategic thinking is a core competence for organizations to stay in today's global and turbulent environment. Despite the consensus on the role of strategic thinking in achieving organizational results, most researchers studying the subject, have focused on the nature and factors affecting the strategic thinking, so, studies that explain the results and consequences of strategic thinking are rare in number and perspective.. The purpose of this paper is to identify and conceptualize a model for explaining the consequences of strategic thinking. In order to configure a comprehensive model, we used the research strategy of multi grounded theory (MGT).  We first began a systematic review of the related studies that have been conducted over the last 40 years and then interviewed twenty seven experts who were selected through a purposive and snowball sampling methods. The findings  led to the development of a model that conceptualized the consequences of strategic thinking in three groups: "Developing Organizational Capacities", "Achieving Financial Results" and "Improving Organizational Position in the Environment.". In order to validate the results and evaluate the model from the perspective of "understandability", "comprehensiveness", "applicability" and "innovation", we conducted experts survey over two sequential stages. The result of surveys verified the validity of the acquired results and appropriateness of the final model.

کلیدواژه‌ها [English]

  • "Strategy"
  • "Strategic Thinking"
  • " Consequences of strategic thinking"
  • " multi grounded theory"
  • " systematic review"
-        اعتمادی، مهدی و خدامی، عبدالصمد(1395). بررسی تفکر استراتژیک در پیاده سازی مدل EFQM به واسطه یادگیری سازمانی در حوزه ستادی وزارت نیرو و شرکت‌های تابعه. فصلنامه مدیریت صنعتی دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد سنندج شماره 36.

-        پورصادق، ناصر و یزدانی، بهرنگ(1390)، بررسی تأثیر قابلیت تفکر استراتژیک مدیران ارشد بر موفقیت شرکت‌های کوچک و متوسط، مجله مطالعات راهبردی، شماره 7، صص 159-143.

-        توکلی، غلامرضا؛ رمضان، مجید و معیا، عباس(1394). تحلیل رابطه ظرفیت تغییر سازمانی و تفکر استراتژیک. مطالعات مدیریت(بهبود و تحول)، سال بیست و چهارم، شماره 7.

-        جمالی، ناهید؛ دانایی، حبیب؛ امینی، محمدتقی؛ حسن زاده، اکبر و امامی سیدمحمدحسن(1395). رابطه تفکر راهبردی با آمادگی تغییر در مدیران بیمارستان های تامین اجتماعی اصفهان. مدیریت اطلاعات سلامت، دوره 13 , شماره 2.

-        حسینی، یعقوب و دمنابی اصل،آنا(1391)، بررسی میزان تأثیر مدیریت راهبردی بر کیفیت عملیات مدیریت بحران مطالعه ی موردی: صنایع حمل و نقل ریلی کشور، دوفصلنامه مدیریت بحران، پاییز و زمستان 1391 - شماره 2، صفحه 77 تا 86.

-        خاکسار، منصور؛ خاقانی، معصومه و زارعی، امجد(1392). بررسی رابطه بین تفکر استراتژیک و نوآوری سازمانی. فصلنامه مدیریت صنعتی دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد سنندج شماره 26.

-        دانایی فرد، حسن؛ الوانی، مهدی و آذر، عادل (1394). روش‌شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع(چاپ دهم). تهران: انتشارات صفار.

-        رحمان سرشت، حسین و کفچه، پرویز(1387)، مدل سازمانی برای تفکر راهبردی، پیام مدیریت، شماره 20، صص88-49.

-        رستگار، عباسعلی؛ عارفی، امین و هیزجی، محمد(1395). دستیابی به نوآوری سازمانی از مسیر هوشمندی رقابتی و تفکر راهبردی. مطالعات مدیریت راهبردی شماره 2.

-        سلمانی قهیازی، احمد؛ دهقان، نبی‌اله؛ انجم شعاع، رضا و فتحی، صمد(1393). آسیب‌شناسی تفکر راهبردی مدیران ارشد و تأثیر آن بر عملکرد سازمانی. مطالعات مدیریت راهبردی شماره 9.

-        شریفی، سیدمهدی؛ تابان، محمد و شرفی،وحید(1393). بررسی رابطه بین تفکر راهبردی و عملکرد کارکنان . فصلنامه تحقیقات کتابداری و اطلاع رسانی دانشگاهی، شماره 69،.

-        عبدالهی‌پور، الهه و مظفری، مهدی(1395). بررسی ارتباط تفکر استراتژیک و هوش سازمانی. کار و جامعه شماره 197.

-        قربانخانی، احمد و سلاجقه، سنجر(1394). بررسی رابطه بین تفکر استراتژیک و عوامل جمعیت شناختی با کیفیت محصولات، مورد مطالعه شهرک صنعتی کوثر اشتهارد. پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی، دوره 5، شماره 2.

-        کالینز، جیمز(2001)، از خوب به عالی، ترجمه: ناهید سپهر پور، چاپ اول ، تهران، پیک آوین، 1382.

 

-        کردنائیج، اسداله(1396)، تفکر و مدیریت استراتژیک؛ تئوری و عمل. دانشگاه تربیت مدرس. چاپ اول.

-        گل‌محمدی، عماد؛ کفچه، پرویز و سلطان‌پناه، هیرش(1392). سبک های رهبری و تفکر استراتژیک در سطح سازمانی. مطالعات مدیریت راهبردی شماره 5.

-        محمدی، محمود؛ محمدی، مهدی؛ اسدی، حسین و واحدی، الهام(1392). بررسی رابطه تعهد سازمانی با هوش هیجانی با رویکرد تفکر استراتژیک. فصلنامه مدیریت صنعتی دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد سنندج شماره 26.

-        موسوی، سیدجعفر و بردیافر، نفیسه(1394). بررسی وضعیت تفکر استراتژیک مدیران انجمن گردشگری ورزشی کشور براساس مدل جین لیدکا. پژوهشهای معاصر در مدیریت ورزشی سال پنجم– شمارۀ 9.

-        ناظمی، شمس الدین؛ مرتضوی، سعید و جعفریانی، حسن ( 1389 ). ارتباط تفکر راهبردی و عملکرد.چشم انداز مدیریت بازرگانی، شماره 35، صص 87-69.

 

-          Abraham, S. (2005). Stretching strategic thinking. Strategy & leadership, 33(5), 5-12.

-          Andersén Jim (2011) "Strategic resources and firm performance", Management Decision, Vol. 49, Iss 1, pp.87 – 98.

-          Barney J. B. (1991) "Firm resources and sustained competitive advantage", Journal of Management, Vol. 17, No. 1, pp. 99-120.

-          Bonn, I. (2005). Improving strategic thinking: a multilevel approach. Leadership & Organization Development Journal, 26(5), 336-354.

-          Bonn, I. (2001). Developing strategic thinking as a core competency. Management Decision, 39 (1), 63-71.

-          Bryan, T. K. (2011). Exploring the dimensions of organizational capacity for local social service delivery organizations using a multi-method approach(Doctoral dissertation, Virginia Tech).

-          Calabrese, A., & Costa, R. (2015). Strategic thinking and business innovation: Abduction as cognitive element of leaders’ strategizing. Journal of Engineering and Technology Management, 38, 24-36.

-          Cooper ,R ,Juett, (2003), A Multimensional Approach to the Adoption of Innovation, European journal of innovation management,11.

-          Dierickx I., Cool K. (1989) "Asset stock accumulation and sustainability of competitive advantage", Management Science, Vol. 35 No. 12, pp. 1504-11.

-          Donaldson, T. & Preston, L. (1995), ‘‘The stakeholder theory of the corporation: concepts,evidence, and implications’’: Academy of Management Review,20(1), 65-91.

-          Drucker Peter F. (1993) Post-capitalist society, Harper Business, 1993.

-          EFQM(2017), An overview of the EFQM excellence model.

-          Goldkuhl, G., & Cronholm, S. (2010). Adding theoretical grounding to grounded theory: Toward multi-grounded theory. International journal of qualitative methods, 9(2), 187-205.

-          Herath Emantha S. B., Wayne G., Bremser Jacob G. Birnberg (2014) "A balanced scorecard strategic initiative planning model with resource constraints", in Marc J. Epstein , John Y. Lee (ed.) Advances in Management Accounting ,Advances in Management Accounting, Vol. 24, Emerald Group Publishing Limited, pp.1 – 38.

-          Ibrahim Olaniyi, M., & Elumah Lucas, O. Strategic Thinking and Organization Performance: Study of Nigeria Firms.

-          Jauch, L. R., Osborn, R. N., & Glueck, W. F. (1980). Short term financial success in large business organizations: The environment‐strategy connection. Strategic Management Journal, 1(1), 49-63.

-          Krumm Peter J.M.M., Geert Dewulf Hans de Jonge (1998) "Managing key resources and capabilities: Pinpointing the addedvalue of corporate real estate management", Facilities, Vol. 16, Iss 12/13 pp. 372 – 379.

-          Liedtka, J. M. (1998). Strategic thinking: can it be taught?. Long range planning, 31(1), 120-129.

-          McKinsey & Company. (2001). Effective capacity building in nonprofit organizations. Washington, DC: Venture Philanthropy Partners.

-          Mintzberg, H. (1994). The rise and fall of strategic planning. Harvard Business Review, 72, 107-114.

-          Mintzberg, H. (1995). Strategic thinking as “seeing.” In B. Garratt (Ed.), Developing strategic thought: A collection of the best thinking on business strategy (pp. 79-84). London, UK: Profile Books.

-          Misani,N. (2010),"The convergence of corporate social responsibility practices", Management Research Review,33(7), 734 – 748.

-          Mitroff, I., T. Pauchant and P. Shrivastava (1989). “Can Your Company Handle a Crisis?”, Business and Health, 7, pp. 44-41

-          Moon, B. J. (2013). Antecedents and outcomes of strategic thinking. Journal of Business Research, 66(10), 1698-1708.

-          Norzailan, Z., Yusof, S. M., & Othman, R. (2016). Developing Strategic Leadership Competencies. Journal of Advanced Management Science Vol, 4(1).

-          OECD (2005),Oslo Manual Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data, Third edition, A joint publication of OECD and Eurostat.

-          Penrose E.T. (1959) "The theory of the growth of the Firm", Oxford University Press, Oxford, MA

-          Perrott Bruce E. (2011) "Strategic issue management as change catalyst", Strategy & Leadership, Vol. 39, Iss 5, pp. 20 – 29.

-          Peteraf M.A. (1993) "The cornerstones of competitive advantage:A resource-based view", Strategic Management Journal, Vol. 14, No. 3, pp. 179-91.

-          Petticrew, M., & Roberts, H. (2008). Systematic reviews in the social sciences: A practical guide. John Wiley & Sons.

-          Porter, M.E. (1987), “Corporate strategy – the state of strategic thinking”, The Economist, May 23, pp. 19-22.

-          Rajagopalan, N., & Spreitzer, G. M. (1997). Toward a theory of strategic change: A multi-lens perspective and integrative framework. Academy of management review, 22(1), 48-79.

-          Salih, A. A., & Alnaji, L. (2014). Impact of Strategic Thinking and Strategic Agility on Strategic Performance: A Case Study of Jordanian Insurance Industry Companies. International Review of Management and Business Research, 3(4), 1871.

-          Self, D. R., Self, T., Matuszek, T., & Schraeder, M. (2015). Improving organizational alignment by enhancing strategic thinking. Development and Learning in Organizations: An International Journal, 29(1), 11-14.

-          Singh, J. V., Tucker, D. J., & House, R. J. (1986). Organizational legitimacy and the liability of newness. Administrative science quarterly, 171-193.

-          Soonhee, K. (2002), “Participative management and job satisfaction: lessons for management leadership”, Public Administration Review, Vol. 62, pp. 231-42.

-          Wernerfelt B. (1984) "A resource-based view of the firm", Strategic Management Journal, Vol. 5, pp. 171-80.

-          Zabriskie, N. B., & Huellmantel, A. B. (1991). Developing strategic thinking in senior management. Long Range Planning, 24(6), 25-32.